Book Thinking #2 - Bài viết số 3: Chân dung tác giả của bạn
- The Transformation Book
- 20 thg 7
- 10 phút đọc
Đã cập nhật: 24 thg 7
Chào bạn,
Trong hai tuần qua, bạn đã đi một hành trình vào bên trong mà không phải người viết nào cũng đủ kiên nhẫn để đi. Ở bản tin 01, bạn đã lục lại kho nguyên liệu sống và chưng cất trải nghiệm thành nguyên lý - trả lời câu hỏi "tôi CÓ GÌ đáng viết". Ở bản tin 02, bạn đã định vị mình trên la bàn 8 hình mẫu tác giả - trả lời câu hỏi "tôi viết theo CÁCH NÀO là thuận với bản sắc tự nhiên".
Nhưng đây là điều tôi quan sát thấy ở nhiều chuyên gia sau khi hoàn thành hai bước này: họ có hai câu trả lời hay, và hai câu trả lời ấy vẫn đang nằm rời rạc trên hai trang giấy khác nhau. Mỗi mảnh đứng riêng thì có lý. Nhưng chỉ khi đặt cạnh nhau, bạn mới biết chúng có đang kể cùng một câu chuyện về bạn hay không.
Bản tin cuối của chủ đề này có một nhiệm vụ duy nhất: giúp bạn ghép hai mảnh ấy thành một bức chân dung hoàn chỉnh - và kiểm tra xem: "Góc nhìn độc bản và hình mẫu tác giả của tôi có đang kể cùng một câu chuyện không?"
Cái giá của việc lệch khỏi bản sắc: câu chuyện của Brené Brown
Trước khi ghép, tôi muốn kể bạn nghe một câu chuyện có thật về chuyện gì xảy ra khi hai mảnh này lệch nhau và điều kỳ diệu khi chúng khớp lại.
Brené Brown là giáo sư nghiên cứu tại Đại học Houston. Trong hơn sáu năm, bà thu thập hàng nghìn câu chuyện và thực hiện hàng trăm cuộc phỏng vấn sâu về sự tổn thương và lòng can đảm - một kho nguyên liệu nghiên cứu đồ sộ mà bất kỳ học giả nào cũng ao ước. Góc nhìn độc bản của bà đã rất rõ. Nhưng suýt nữa, thế giới không bao giờ được biết đến nó.
Bước ngoặt đến từ một tình huống bất ngờ: một người tổ chức sự kiện băn khoăn không biết giới thiệu bà thế nào trên tờ rơi. Cô ấy ngại dùng chữ "nhà nghiên cứu" - vì sợ khán giả thấy khô khan và không ai đến nghe - và muốn gọi bà là "người kể chuyện" bởi cô ấy cảm nhận được giá trị và sự khác biệt đó khi nghe những phần chia sẻ từ bà. Phần "học giả nghiêm túc" trong Brené Brown đã kháng cự quyết liệt danh xưng ấy. Bà đã dành cả sự nghiệp để được công nhận là một nhà khoa học, và "người kể chuyện" nghe như một sự hạ thấp đối với bà.
Rồi bà nhận ra một điều làm thay đổi tất cả: "I'm a qualitative researcher. I collect stories; that's what I do. Maybe stories are just data with a soul." ("Tôi là một nhà nghiên cứu định tính. Tôi thu thập những câu chuyện. Có lẽ câu chuyện chính là dữ liệu có linh hồn.") Bà gọi tên bản sắc của mình bằng một câu sau này đã được nhiều người nhắc lại: "Câu chuyện chính là dữ liệu có linh hồn" (stories are just data with a soul).
Khoảnh khắc bà ngừng gò mình vào hình mẫu "học giả chuẩn mực" và ôm lấy tổ hợp, bản sắc thật của mình - những nghiên cứu kĩ lưỡng được kể bằng câu chuyện và sự đồng hành - chính là khoảnh khắc mọi thứ bùng nổ: bài TED talk The Power of Vulnerability trở thành một trong những bài nói được xem nhiều nhất trong lịch sử TED, và chuỗi sách của bà định hình cả một lĩnh vực về sự tổn thương và lòng can đảm.
